Zielonka - logo
Klon polny, paklon, Acer campestre, liść

Klon polny (paklon), Acer campestre L.

Rodzina Klonowate (Aceraceae)

Gatunek rodzimy; gleby przeciętne, cienioznośny i światłolubny; odporny na zanieczyszczenia powietrza [1, 2].

Drzewo lub krzew do 20 m wys., żyje do 250 lat. Występuje w Europie, pd. - zach. Azji i pn. - zach. Afryce [1, 2].

"W północnych prowincyach kraju dość rzadko znaleźć go można; pospolitszy w południowych. Używaném też jest w zasadzaniu klombów oraz na płoty żywe." [3]
Klon polny, paklon, Acer campestre, kwiaty

Klon polny kwitnie później od klonu pospolitego, w zależności od regionu Polski od końca  kwietnia do początku czerwca. Jego kwiaty pojawiają się wraz z liśćmi i są zebrane w żółtozielone podbaldachy. Podobnie jak u klonu pospolitego wytwarzają one duże ilości nektaru i są chętnie odwiedzane przez pszczoły [1].

"Na toczone harapniki [*] najprzydatniejszy jest klon mały (acer campestre) póki jest młody. Fabryka takowych harapników tóczonych w Eizenach dostarcza ich niemal całéj Europie." [4]
*"bicz z krótką rękojeścią i długim plecionym rzemieniem, używany dawniej na psy myśliwskie" [5]
Klon polny, paklon, Acer campestre, owoc

Owoc klonu polnego jest złożony z dwóch jednonasiennych skrzydlaków, które rozdzielają się po dojrzeniu. Charakterystyczne dla tego gatunku jest ±poziome ustawienie skrzydełek i płaski kształt orzeszków.

Klon polny, paklon, Acer campestre, liście
"Liście są małe, szerokie, trzy albo pięcioklapkowe, klapki tępe, zaokrąglone i całe na brzegu;" [6]
Klon polny, paklon, Acer campestre, jesienne liście

Dawniej z kory tego klonu robiono różową farbę dla malarzy [7], jego brunatne drewno było cenione i używane m. in. na kolby do strzelb [3, 6], a niektórzy na przedwiośniu pozyskiwali z niego sok [7].

Sok klonu polnego "na Cukier obrocony wprawdzie być nie może , ale przegotowawszy do pewney gęstości, staie się dobrym Syropem." [7]
Klon polny, paklon, Acer campestre, pokrój na jesieni
"W Mokotowie, w Łazienkach Królewskich i między lipami główney alei Belwederskiey, zwracaiąc się ku wieyskiéy kawie, piękne znayduią się exemplarze Klonu krzewowego [polnego] w postaci drzew iuż dość dużych;" [6]
Dąb szypułkowy, Quercus robur, liść i owocostan, obok napis, naucz się rozpoznawać drzewa z naszym programem

Literatura:

  1. Seneta W., Dolatowski J., 2006."Dendrologia" Wydanie II poprawione i uzupełnione. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006. s. 369
  2. Bugała W., 1991. "Drzewa i Krzewy dla terenów zieleni" wydanie II. Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Warszawa 1991. s. 429
  3. Józef Gerald-Wyżycki, 1845. "Zielnik Ekonomiczno - Techniczny". Drukiem Józefa Zawadzkiego, Wilno 1845, s. 37-38
  4. "Ziemianin Galicyjski, Pismo Poświecone Gospodarstwu Krajowemu, wydany przez Juljana Alexandra Kamińskiego", Tom 2. Lwów, 1836. s.158
  5. Słownik Języka Polskiego PWN - dostęp 06.11.2016

  6. Michał Szubert. Warszawa 1827. "Opisanie Drzew i Krzewów Leśnych Królestwa Polskiego". DRUKARNIA N. GLÜCKSBERGA, s. 49-51
  7. Krzysztof Kluk, 1786."Dykcyonarz Roślinny". Drukarnia J.K. Mci y Rzeczypospolitey, Warszawa 1786. s. 2-3

opracowała Anna Górska, Wrocław 2016

wróć